Vraag ChatGPT om “een tekst over mijn online cursus” en je krijgt precies dat: een tekst over een online cursus. Alleen niet over die van jou. Het verschil zit zelden in het model dat je gebruikt en bijna altijd in de opdracht die je geeft.
Zo’n opdracht heet een prompt. Hoe preciezer je vertelt wie de AI moet zijn, wat hij van jouw situatie moet weten, wat hij moet doen en in welke vorm je het antwoord terugwilt, hoe bruikbaarder wat eruit komt. Hieronder staan twintig prompts die speciaal voor cursusmakers geschreven zijn — van je allereerste onderwerpkeuze tot je verkoopfunnel — plus de formule waarmee je er zelf eindeloos veel bij verzint.
Veel gesprekken over AI gaan nog altijd over content uitpoepen: laat het je blogs schrijven, je captions maken, je webteksten neerzetten. Handig als je snel iets nodig hebt, zelden goed genoeg om je naam eronder te zetten. Wat ons betreft zit de winst ergens anders: gebruik het als brainstormpartner, als sparringpartner, als katalysator voor ideeën waar je zelf niet op kwam. Stel je de juiste vragen, dan stelt het jou ook scherpe vragen terug.
Neem het schrijven van een cursusbeschrijving. Vraag je alleen “schrijf een cursusbeschrijving”, dan krijg je iets wat over alles en niets gaat. Maar leg je eerst de strategie achter een goede cursuspagina uit aan het model, geef je je doelgroep mee en vertel je wat je cursist na afloop kan wat hij daarvóór niet kon — dan heb je opeens een tekst die je alleen nog hoeft bij te schaven.
En daar hoef je geen prompt engineer voor te zijn. Wat je nodig hebt is een open blik, een beetje geduld en de bereidheid om door te vragen. Je leert namelijk van elkaar.
Wat is een ChatGPT-prompt precies?
Een ChatGPT-prompt is de tekstinstructie die je aan een AI-assistent geeft: de vraag of opdracht waarop het model zijn antwoord baseert. Een goede prompt bevat vier dingen — een rol, context, een taak en een gewenst format — en levert daardoor een antwoord dat alleen op jouw situatie past.
Het helpt om een prompt te zien als een briefing, niet als een zoekopdracht. Bij Google typ je zo wéinig mogelijk woorden en hoop je op de juiste pagina. Bij ChatGPT werkt het precies andersom: hoe meer relevante informatie je meegeeft, hoe minder er te gokken valt. Een vage prompt krijgt geen tegenvraag, maar een vaag antwoord — het model probeert je nu eenmaal altijd te plezieren.
Dat geldt trouwens niet alleen voor ChatGPT. Claude, Gemini, Copilot: de assistenten verschillen in toon en in wat ze standaard aankunnen, maar ze reageren allemaal op hetzelfde principe. Wie in de ene tool leert prompten, kan het in de andere ook.
De promptformule: rol, context, taak, format
Als je maar één ding uit dit artikel meeneemt, laat het dit zijn. Vier onderdelen, in deze volgorde, en je prompts worden meteen een stuk beter.
Begin met de rol. Vertel wie het model moet zijn: een ervaren cursusontwikkelaar, een copywriter die voor online cursussen schrijft, een kritische cursist die nog nooit van jouw onderwerp gehoord heeft. Dat ene zinnetje verandert het vocabulaire, de invalshoek en het detailniveau van alles wat erna komt.
Geef daarna context. Wie is je doelgroep, wat weten die mensen al, waar lopen ze op vast, hoe lang is je cursus, wat is je toon? Liever te veel dan te weinig. Je mag hier gerust je eigen materiaal in plakken — een oude lesopzet, je huidige verkooptekst, de notulen van een gesprek met een klant. Zet dat wel duidelijk apart, bijvoorbeeld tussen blokhaken of onder een kopje als “Mijn huidige tekst:”, zodat het model weet wat de opdracht is en wat het materiaal.
Dan de taak: één concrete opdracht per prompt. Niet “maak mijn cursus”, maar “bedenk tien lesonderwerpen voor module 1”. Grote opdrachten leveren brave, algemene antwoorden op; kleine opdrachten leveren bruikbaar werk.
En sluit af met het format. Zeg hoe je het antwoord terug wilt: een genummerde lijst, een tabel, maximaal 200 woorden, in de jij-vorm, met per punt één zin uitleg. Dit is de stap die de meeste mensen overslaan, en juist die scheelt je het meeste nawerk.
Zo ziet het verschil eruit
Twee keer dezelfde vraag, twee heel verschillende antwoorden. Links de prompt die de meeste mensen typen, rechts dezelfde opdracht met rol, context, taak en format erin verwerkt.
De linkerprompt levert een tekst op die je bij wijze van spreken boven elke cursus kunt plakken. De rechter levert iets op wat alleen over jouw cursus gáát — en dat is precies het verschil tussen een AI-tekst die je weggooit en een die je nog even bijschaaft.
20 ChatGPT-prompts voor elke fase van je cursus
Hieronder staan twintig prompts, gegroepeerd per fase van het maken en verkopen van een cursus. We hebben er voorbeeldonderwerpen in verwerkt (Python, yoga, urban gardening) omdat een prompt met een concreet onderwerp nu eenmaal beter werkt dan een prompt met “mijn cursus” erin — vervang ze gewoon door die van jou. En bedenk: dit zijn startpunten. De kunst zit in het doorvragen en in het bijstellen van je vraag als het antwoord niet is wat je zocht.
Fase 1: je onderwerp kiezen en aanscherpen (prompt 1 t/m 5)
Je hebt kennis, je wilt er een cursus van maken, maar de invalshoek staat nog niet. Gebruik het model hier vooral om je blikveld te verbreden — niet om je keuze te maken. Die maak je zelf, liefst door hem daarna ook echt te toetsen bij mensen: hoe je je cursusidee valideert zonder website schreven we eerder uit.
- Je bent een ervaren cursusontwikkelaar. Noem tien populaire onderwerpen binnen programmeren in Python die interessant kunnen zijn voor een online cursus, en zet er per onderwerp bij voor wie het bedoeld is.
- Wat zijn de belangrijkste digitale-marketingvaardigheden die een cursus op beginnersniveau moet behandelen? Geef een genummerde lijst en leg per vaardigheid in één zin uit waarom die erin hoort.
- Geef vijf onverwachte invalshoeken om een cursus urban gardening te benaderen. Vermijd de voor de hand liggende hoek van “beginnen met moestuinieren”.
- Wat zijn manieren om een cursus yoga voor stressverlichting te structureren die verder gaan dan een reeks losse lessen? Geef drie varianten met per variant de opbouw in modules.
- Wat zijn actuele ontwikkelingen in freelance schrijven die in een beginnerscursus thuishoren? Zeg er expliciet bij waar je onzeker bent over de actualiteit.
Let vooral op prompt 5: door het model te vragen zijn eigen onzekerheid te benoemen, krijg je meteen een lijstje van dingen die je zelf moet natrekken. Dat is een van de handigste trucs uit dit hele artikel.
Fase 2: je lesinhoud vormgeven (prompt 6 t/m 8)
Onderwerp bepaald? Dan wordt het tijd voor de opbouw. Je kunt het model je eigen structuur geven en vragen die te verbeteren — vaak levert dat meer op dan het van nul laten bedenken. Hoe je zelf tot een goede opbouw komt, lees je in ons artikel over de structuur van je cursus; over de vraag hoe lang een online cursus eigenlijk moet zijn schreven we een apart stuk.
- Wat zijn creatieve manieren om variabelen en datatypes in Python uit te leggen in een online les van maximaal acht minuten? Geef per idee een korte beschrijving en een voorbeeld.
- Welke interactieve elementen kan ik toevoegen aan een les over SEO-strategieën binnen digitale marketing? Denk aan opdrachten, quizvragen en dingen die cursisten zelf uitproberen.
- Wat zijn manieren om pranayama-technieken te onderwijzen in een yogacursus waarbij cursisten zichzelf niet kunnen laten corrigeren? Houd rekening met het feit dat ik er niet fysiek bij ben.
Voor de opdrachten en toetsvragen die hieruit rollen geldt hetzelfde als voor de rest: het model geeft je grondstof, jij maakt er didactiek van. We schreven eerder over betere praktische oefeningen en over het formuleren van effectieve vragen voor je cursus.
Fase 3: marketing en verkoop (prompt 9 t/m 12)
Loop je vast op je verkooptekst of je aanbod? Geef het model eerst je doelgroep en je aanbod, en stel dan pas de vraag. Zonder die context krijg je marketingtaal die overal op past en dus nergens op werkt.
- Wat zijn pakkende openingszinnen voor een verkoopmail voor een cursus Python-programmeren? Geef tien opties in de jij-vorm, zonder uitroeptekens en zonder overdreven beloftes.
- Welke emoties spelen mee bij beginnende ondernemers die twijfelen over een cursus Digital Marketing 101? Benoem er vijf en geef per emotie een zin die daarop aansluit.
- Wat zijn redenen waarom iemand zich zou inschrijven voor een cursus urban gardening? Verdeel ze in praktische redenen en emotionele redenen.
- Wat zijn originele marketingkanalen voor een cursus yoga voor stressverlichting, buiten de bekende sociale media om? Geef er acht, met per kanaal de eerste stap die ik kan zetten.
De uitkomsten van prompt 9 en 10 zijn ideaal materiaal voor je mailinglijst; hoe je die opbouwt en benut lees je in ons stuk over e-mailmarketing voor je online cursussen. En wil je het grotere plaatje van het verkoopproces? Dat staat in een online cursus maken en verkopen.
Fase 4: blogs en socials (prompt 13 t/m 15)
Staar je al een tijdje naar je contentkalender en kom je geen stap verder? You guessed it. Vraag hier gerust om veel opties tegelijk: van twintig titels zijn er misschien drie bruikbaar, en die drie had je zelf niet bedacht.
- Wat zijn boeiende titels voor blogposts die mijn Python-cursus kunnen promoten? Geef minimaal twintig opties en varieer in vorm: how-to, vraag, misvatting, lijstje.
- Wat zijn creatieve manieren om een cursus yoga voor stressverlichting op sociale media te promoten? Geef alleen ideeën die ik gratis kan uitvoeren, en zeg per idee hoeveel tijd het ongeveer kost.
- Wat voor challenges of wedstrijden kan ik organiseren om een cursus freelance schrijven voor beginners te promoten? Geef er vijf, met per stuk het doel en de manier waarop deelnemers meedoen.
Hoe je die content vervolgens inzet zonder dat het een tweede baan wordt, staat in contentmarketing om je cursus te promoten en in ons artikel over je cursus vindbaar maken met SEO. Werk je liever met video, dan is een cursustrailer vaak effectiever dan nog een blogpost.
Fase 5: je funnel en de klantreis (prompt 16 t/m 20)
Wil je content maken voor specifieke stappen in de klantreis, leg dan eerst je funnel uit aan het model — welke stappen er zijn, wat er nu al staat, waar mensen afhaken. Pas daarna stel je de vraag. Heb je nog geen funnel, begin dan bij ons artikel over het maken van een verkoopfunnel.
- Wat zijn de belangrijkste stappen in een verkoopfunnel voor een online cursus creatief schrijven? Geef ze in volgorde, met per stap wat de bezoeker op dat moment nodig heeft.
- Schets de ideale klantreis voor een cursist van een online cursus data science, van het eerste contact tot het moment waarop diegene de cursus afrondt en aanbeveelt.
- Welke content werkt in de bewustwordingsfase voor een cursus spreken in het openbaar, bij mensen die nog niet zoeken naar een cursus maar wel last hebben van spreekangst?
- Stel ideeën voor voor lead magnets die potentiële cursisten aantrekken voor een cursus digitale kunst. Geef er tien, met per stuk hoeveel werk het maken ervan kost.
- Wat voor opvolgcontent zet nieuwsbriefabonnees om in kopers van een cursus personal finance? Schets een reeks van vijf mails met per mail het doel en de kern van de boodschap.
Zeven tips om betere prompts te schrijven
Voordat je erop losgaat: dit zijn de gewoontes die het meeste verschil maken. Ze kosten je een paar seconden extra en besparen je een half uur redigeren.
1. Wees specifiek, tot vervelens toe
Taalmodellen volgen je instructies nauwgezet op. Ben je vaag, dan is het antwoord vaag. Het gaat je zelden vertellen dat je vraag te breed is; het produceert gewoon iets wat bij die brede vraag past. Dus: niet “schrijf iets over mijn cursus”, maar “schrijf drie versies van de openingsalinea van mijn cursuspagina, elk maximaal 60 woorden, voor hobbyfotografen die net hun eerste camera hebben”.
2. Geef ruim context, en plak je eigen materiaal erbij
Een model heeft geen idee wie jij bent, wie je cursisten zijn of hoe je klinkt — tenzij je het vertelt. Beschrijf je doelgroep, je aanbod en je toon. Nog beter: geef bestaand materiaal mee. Je huidige verkooptekst, een paar antwoorden uit je feedbackformulier, de opzet van je vorige cursus. Zet dat wel duidelijk apart van de opdracht, bijvoorbeeld tussen blokhaken, zodat het model niet gaat gissen wat het ermee moet.
3. Stel open vragen, maar wel gericht
Taalmodellen zijn sterk in creatieve, open antwoorden — laat ze die kracht gebruiken. En vraag meteen om meerdere antwoorden tegelijk. In plaats van één blogtitel per keer vraag je er twintig in één beurt: dan zit er bijna altijd iets bij waar je zelf niet op was gekomen, en je ziet in één oogopslag welke richting je aanspreekt.
4. Zeg erbij hoe je het antwoord wilt terugkrijgen
Wil je opsommingstekens, een tabel, een maximumlengte, een bepaalde kopjesstructuur of gewoon lopende zinnen? Benoem het. “Beschrijf het concept van machine learning in maximaal zes opsommingstekens, voor iemand zonder technische achtergrond” levert iets heel anders op dan “leg machine learning uit”. Dit is de goedkoopste manier om nawerk te voorkomen.
5. Blijf doorvragen en bijstellen
Het eerste antwoord is een concept, geen eindproduct. Vertel wat er niet klopt: te formeel, te lang, te algemeen, mist het punt over kosten. Vraag om drie alternatieve invalshoeken. Vraag om het antwoord te herschrijven voor iemand die er nog nooit van gehoord heeft. Een gesprek van vijf beurten levert bijna altijd meer op dan de perfecte prompt in één keer.
6. Ken de grenzen
Een taalmodel weet niets van jouw bedrijf, jouw cursisten of jouw cijfers, tenzij je die deelt. Het kan feiten, jaartallen en bronnen zelfverzekerd verzinnen. En het weet niet wat het niet weet. Klinkt overtuigend betekent dus niet: is waar. Check alles wat je publiceert, zeker cijfers, regels en namen. We schreven eerder uitgebreider over de valkuilen van AI bij het maken van je cursus.
7. Nederlands of Engels? Test het gewoon
Jarenlang was het advies: prompt in het Engels, daar zijn de modellen op getraind. Dat klopt allang niet meer zo hard — Nederlands gaat inmiddels prima, en voor teksten die je in het Nederlands publiceert scheelt het je een vertaalslag waarin de toon vaak sneuvelt. Toch blijft het het proberen waard: gooi dezelfde prompt er een keer in beide talen in en kijk welk antwoord je meer oplevert. Bij redeneerwerk zie je soms nog verschil, bij schrijfwerk in jouw eigen taal zelden.
Wat ChatGPT wel en niet voor je doet
Handig om te weten: een taalmodel heeft geen bewustzijn, geen verlangens en geen behoeftes. Het voorspelt woord voor woord wat er logischerwijs volgt op wat er staat. Je kunt het dus niet vragen wat het “nodig heeft” in menselijke zin, want er is geen ik dat iets nodig heeft.
Maar — en dit is de bruikbare truc — je kunt het wél in functionele zin vragen. Krijg je geen bruikbare antwoorden, stel dan letterlijk: “Hoe moet ik mijn vraag formuleren om een preciezer antwoord te krijgen?” of “Welke informatie heb je van mij nodig om dit goed te kunnen uitwerken?” Vaak krijg je dan een rijtje vragen terug dat je zelf had moeten beantwoorden. Beantwoord ze, plak ze in je prompt, en de kwaliteit springt omhoog.
Het aardige bijeffect: je gaat er zelf scherper van denken. Wie moet je cursus precies helpen? Wat verandert er voor iemand na afloop? Waarom zou diegene juist bij jou willen leren? Dat zijn vragen die je toch moest beantwoorden — en dan kun je ze maar beter aan het begin beantwoorden.
Wat het niet doet: jouw ervaring vervangen. De reden dat iemand jouw cursus koopt en niet een gratis video op YouTube kijkt, is dat jij het al een keer hebt gedaan. Die verhalen, die fouten, die ene anekdote van een cursist die eindelijk de knoop doorhakte — daar komt geen model bij in de buurt. Laat het model het skelet bouwen; het vlees erop is aan jou.
Waar je op moet letten als je AI inzet voor je cursus
Een paar dingen die je maar beter vooraf kunt regelen dan achteraf kunt rechtzetten.
Controleer de feiten. Alles wat je publiceert staat op jouw naam, niet op die van OpenAI. Cijfers, wetgeving, prijzen, jaartallen, citaten: nalopen. Een handige gewoonte is om het model expliciet te vragen aan te geven waar het onzeker over is — dan heb je meteen je checklist.
Bewaak je eigen stem. AI-teksten hebben een herkenbare klank: veel opsommingen, veel “in het huidige digitale landschap”, weinig eigenaardigheden. Precies die eigenaardigheden zijn waarom mensen bij jou leren. Lees je tekst hardop terug en schrap alles wat je in het echt nooit zou zeggen.
Denk aan auteursrecht en privacy. Op tekst die volledig door AI is gegenereerd rust naar de huidige stand van zaken geen auteursrecht, omdat daarvoor menselijke creatieve keuzes nodig zijn — wat betekent dat je die tekst niet exclusief kunt claimen. Hoe dat precies zit voor je cursusmateriaal lees je in ons stuk over auteursrecht en plagiaat bij cursusmateriaal. En plak geen persoonsgegevens van cursisten in een chatvenster: gebruik geanonimiseerde voorbeelden.
Gebruik het aan de voorkant, niet aan de achterkant. AI is op zijn best als denkhulp voordat je begint en als redacteur als je klaar bent. Ertussenin, bij het echte maakwerk, ben jij aan zet. Meer daarover in betere content creëren met ChatGPT.
Veelgestelde vragen over ChatGPT-prompts
Wat is een ChatGPT-prompt?
Een ChatGPT-prompt is de tekstinstructie die je aan een AI-assistent geeft. Het is de vraag of opdracht waarop het model zijn antwoord baseert, inclusief alle context die je meegeeft.
Hoe schrijf je een goede ChatGPT-prompt?
Een goede prompt bevat vier onderdelen: een rol (wie moet het model zijn), context (wat moet het weten over jou en je doelgroep), een taak (één concrete opdracht) en een format (hoe wil je het antwoord terug). Voeg daar het doorvragen aan toe en je hebt in een paar beurten iets bruikbaars.
Werkt ChatGPT goed in het Nederlands?
Ja. Nederlands gaat inmiddels prima en voor teksten die je in het Nederlands publiceert voorkom je zo een vertaalslag waarin de toon verloren gaat. Test bij lastige opdrachten gerust of Engels een beter antwoord geeft — het kost je één extra beurt.
Kan ChatGPT mijn online cursus voor me maken?
Nee, en dat wil je ook niet. Het kan je helpen met brainstormen, structureren, herschrijven en redigeren, maar de inhoud die jouw cursus onderscheidt komt uit jouw eigen ervaring. Gebruik het als sparringpartner, niet als ghostwriter.
Van wie is de tekst die ChatGPT schrijft?
Op puur door AI gegenereerde tekst rust naar de huidige stand van zaken geen auteursrecht, omdat auteursrecht menselijke creatieve keuzes veronderstelt. Bewerk je de tekst substantieel, dan ligt het anders. Check daarnaast altijd de gebruiksvoorwaarden van de tool die je gebruikt.
Welke AI-tool kun je het beste gebruiken als cursusmaker?
De tool die je daadwerkelijk openslaat. ChatGPT, Claude, Gemini en Copilot zijn allemaal prima voor brainstormen, structureren en herschrijven; de verschillen zitten in toon, prijs en wat er in de gratis versie zit. Belangrijker dan je keuze is dat je leert prompten — die vaardigheid neem je mee naar elke tool.
En dan: van idee naar cursus
Prompts zijn gereedschap. Ze helpen je sneller op ideeën komen, scherper formuleren en minder vaak vastlopen — maar de cursus zelf bouw je nog steeds zelf, en die moet ergens kúnnen staan. Wil je dat op je eigen platform doen, met je eigen huisstijl, je eigen cursisten en je eigen betalingen? Probeer Maatos gratis uit en bouw je cursusomgeving in je eigen tempo op. Liever eerst zien hoe het werkt: bekijk wat je met Maatos kunt, vraag een demo aan of plan een videocall in als je gewoon even wilt overleggen.
En als je nog wat wilt lezen voor je begint: in zelf een cursus maken staat het hele proces van begin tot eind, en in de categorie Cursus Laten Groeien vind je de rest van onze artikelen over marketing en verkoop. Succes met experimenteren — en gooi die eerste antwoorden gerust weg. Dat hoort erbij.
